Nấm da đầu là gì?
Đây là tình trạng nhiễm nấm thuộc nhóm dermatophyte tấn công vào da đầu và thân tóc, gây ra các tổn thương tại vùng da bị nhiễm. Vi khuẩn cư trú trong nang tóc, da đầu. Xuất hiện những vảy gàu nhỏ; các khu vực bị nhiễm nấm có mảng màu trắng đục đóng vảy lớn. Tình trạng nấm này thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường học đường. Người lớn vẫn có thể mắc phải nếu tiếp xúc với nguồn lây nhiễm.
Nguyên nhân gây ra tình trạng nấm da đầu
Nguyên nhân chính gây nên nấm da dầu là do nhiễm vi nấm Dermatophytes. Hai chủng vi nấm thường gặp nhất là Microsporum và Trichophyton. Da đầu là nơi có sự cân bằng tự nhiên của nấm men và vi khuẩn. Mất cân bằng môi trường khiến nấm men phát triển quá mức, gây bệnh nấm.
Tiếp xúc trực tiếp với người hoặc động vật nhiễm nấm
Đây là đường lây nhiễm phổ biến nhất, nấm có thể lây từ người sang người, từ vật nuôi như chó, mèo lây sang trực tiếp.
Vệ sinh cá nhân kém
Nấm da đầu phát triển mạnh trong môi trường ẩm ướt. Khi vệ sinh cá nhân không sạch, gội đầu không thường xuyên, dễ bị nấm. Đặc biệt, bã nhờn, khói bụi, vi khuẩn tích tụ lâu sẽ gây mất cân bằng môi trường vi sinh vật trên da đầu.
Dùng chung vật dụng cá nhân
Các món đồ như lược, mũ, khăn, gối là những vật dụng tiếp xúc trực tiếp với da đầu và tóc, trở thành trung gian lây truyền nấm nếu dùng chung với người đang nhiễm bệnh.
Môi trường ẩm ướt
Vi khuẩn và nấm phát triển nhanh trong điều kiện ấm áp và ẩm ướt. Chính vì vậy, những vùng có khí hậu nóng ẩm thường tạo môi trường tốt cho vi khuẩn sinh sôi và tấn công.
Hệ miễn dịch yếu
Những người bị suy giảm miễn dịch có thể dẫn tới việc nấm xâm chiếm dễ dàng hơn, những bệnh làm suy yếu hệ miễn dịch như: bệnh tiểu đường, ung thư. Hoặc những người đang sử dụng thuốc ức chế miễn dịch hay steroid kéo dài.
Dấu hiệu nhận biết nấm da đầu
Những dấu hiệu cho thấy bạn đang bị nấm:
- Có một hoặc nhiều mảng tròn có vảy hoặc bị viêm ở da đầu
- Các mảng lớn và có chấm đen nhỏ ở nơi tóc gãy
- Tóc trở nên giòn, dễ gãy và dễ bị giật ra
- Các vùng da có mảng tròn đều nhạy cảm và dễ bị đau
Ngoài ra, các vùng nhiễm nấm đều có phát màu đỏ hoặc tím xuất hiện thành từng mảng đi kèm theo bong vảy ở da đầu. Những người đang bị nấm đều dễ dàng thấy:
- Vảy trắng bong tróc dần
- Mảng nhầy dày màu trắng hoặc vàng
- Vùng ẩm mềm và trắng
- Có các mụn mủ màu trắng và đỏ
Bệnh nấm được chia thành hai loại: viêm và không viêm. Đối với loại không viêm, sẽ không gây biến chứng rụng tóc để lại sẹo. Còn loại viêm sẽ dẫn đến tình trạng kerion, đau có mủ và rụng tóc để lại sẹo. Từ vị trí ảnh hưởng, nấm da đầu chia thành ba loại chính:
- Endothrix: ảnh hưởng đến thân tóc do nấm Trichophyton tonsurans
- Ectothrix: ảnh hưởng đến vỏ ngoài chân tóc do Microsporum canis
- Favus: có phản ứng viêm, đóng vảy và rụng tóc, do Trichophyton schoenleinii
Phương pháp điều trị và phòng ngừa nấm da đầu
Điều trị nấm ở da đầu không khó, bạn cần lựa chọn điều trị phương pháp phù hợp với tình trạng bệnh, theo hướng dẫn của bác sĩ.
Điều trị nấm bằng thuốc dạng bôi
Sử dụng trực tiếp thuốc lên vùng da đầu nhiễm nấm để giúp giảm ngứa và diệt nấm nhanh chóng. Một số loại thuốc bôi trị nấm thường được sử dụng như: Miconazole, Ketoconazole, Naftifine, Fluconazole, Clotrimazol. Tuy nhiên, tùy vào vùng bị nấm, nếu bị tóc che khuất, sẽ phải loại bỏ tóc để bôi thuốc.
Điều trị nấm bằng thuốc dạng uống
Thuốc dạng uống có ưu điểm là điều trị dứt điểm, giúp tạo khả năng kháng nấm từ bên trong cơ thể. Nhưng sẽ có những tác dụng phụ như buồn nôn, chóng mặt, nổi mề đay, phát ban. Hiện nay có hai loại thuốc uống trị nấm phổ biến là Griseofulvin điều trị trong 8 tới 10 tuần, Terbinafine điều trị trong 4 tới 6 tuần.
Phương pháp phòng ngừa nấm
Để giảm nguy cơ mắc các bệnh nấm, cần phải chú ý tới:
- Tự nhận thức cá nhân đối với người hoặc vật nuôi bị nhiễm bệnh, tránh xa nguồn lây nhiễm
- Gội đầu thường xuyên, đặc biệt sau khi cắt tóc
- Giữ da sạch, khô và luôn rửa tay sau khi chơi với động vật
- Không dùng chung các vật dụng cá nhân với người khác
Nấm da đầu là một bệnh lý nhiễm trùng cần được chẩn đoán và điều trị đúng cách bằng thuốc kháng nấm đặc hiệu, không thể tự khỏi nếu không can thiệp. Việc nhận diện đúng các dấu hiệu đặc trưng như vảy, ngứa, tóc gãy sát chân sẽ giúp bạn phân biệt tình trạng này với gàu thông thường hay các nguyên nhân rụng tóc khác, từ đó tìm đến hướng điều trị phù hợp và kịp thời, đồng thời hạn chế nguy cơ lây lan cho những người xung quanh.
Trong bài viết trên, Phòng khám Da liễu Haute - Derma đã cung cấp thông tin tổng quan về nấm da đầu để giúp bạn hiểu rõ hơn về tình trạng này. Hy vọng những thông tin trên sẽ hữu ích cho bạn trong quá trình chăm sóc da đầu và tóc.
