Sẹo lồi là loại sẹo gì?
Tình trạng sẹo này có tên tiếng Anh là keloid. Khi xuất hiện vết thương, cơ thể trải qua quá trình hồi phục; tuy nhiên, trường hợp cơ thể sản sinh quá nhiều collagen sẽ khiến tình trạng sẹo lồi xuất hiện. Bình thường, collagen giúp vá lại phần da bị tổn thương, sau đó ngừng sản sinh khi vết thương đã lành. Đối với người bị sẹo lồi, quá trình này không dừng lại đúng lúc mà khiến collagen tiếp tục tích tụ, tạo thành khối mô xơ cứng và nhô lên trên bề mặt da.
Điểm đặc trưng của loại sẹo này là có kích thước phát triển vượt ra ranh giới vết thương ban đầu. Một vết xước nhỏ cũng có thể để lại khối sẹo lớn hơn nhiều lần so với ban đầu. Loại sẹo này không thể tự xẹp xuống theo thời gian, mà thậm chí có thể tiếp tục lớn dần sau vài tháng hay vài năm.
Theo nghiên cứu khoa học, người trong độ tuổi từ 10 tới 30 tuổi thường có nguy cơ bị sẹo lồi cao nhất và phần lớn nữ giới có xu hướng hình thành sẹo lồi cao hơn so với nam giới.
Nguyên nhân hình thành sẹo lồi
Cơ chế hình thành sẹo là khi các tế bào sợi hoạt động quá mức, khiến collagen được tạo ra vượt quá nhu cầu và kéo dài giai đoạn lành thương. Nhiều nghiên cứu chỉ ra việc sẹo hình thành là kết quả của nhiều yếu tố tác động vào như:
Tổn thương trên da
Bất kỳ dạng tổn thương nào đủ sâu đến lớp trung bì đều có thể để lại sẹo lồi như:
- Mụn trứng cá có thể là dạng mụn viêm, mụn bọc, mụn bị nặn không đúng cách.
- Các vết mổ hay chấn thương do tai nạn hoặc phẫu thuật.
- Mắc bệnh thủy đậu hoặc bị bỏng do côn trùng cắn gây viêm và tổn thương kéo dài.
- Xăm hình hoặc xỏ khuyên tai cũng dễ gây sẹo
- Vết tiêm chủng cũng có nguy cơ khiến sẹo phát triển ở vùng cánh tay
Yếu tố di truyền
Người có ba mẹ hoặc anh chị em bị sẹo thường có nguy cơ bị sẹo cao hơn người bình thường. Hơn nữa, nhiều người có cơ địa sẹo lồi thường có khả năng bị sẹo phì đại cao. Nếu trong gia đình bạn có người bị tình trạng sẹo này, hãy cẩn thận và lưu ý tới những thủ thuật xâm lấn da như xỏ khuyên hay xăm hình. Đặc biệt cần phải lưu ý hơn những người khác trong cách điều trị và ăn uống.
Điều kiện chăm sóc vết thương
Nếu khi bị chấn thương không được xử lý đúng cách, vết thương sẽ bị nhiễm trùng, lâu lành, bị cọ xát và bị kéo căng liên tục, khiến nguy cơ sẹo phát triển bất thường. Ngoài ra, không tự ý đụng vào vết thương, cạy vảy hay bôi các loại thuốc mẹo dân gian khi vết thương chưa lành, bởi sẽ khiến tình trạng viêm kéo dài và làm sẹo nặng thêm.
Khi có vết thương cần phải xử lý nhanh chóng, sạch sẽ và tránh nhiễm trùng, cần phải loại bỏ hoàn toàn dị vật tồn đọng trên bề mặt vết thương. Khi băng vết thương, không nên quá căng hoặc quá trùng.
Chế độ ăn uống không hợp lý
Trong thời gian có vết thương hay đang hồi phục, bạn cần hạn chế sử dụng những loại thực phẩm làm tăng khả năng khiến sẹo lồi phát triển nặng hơn như thịt gà, rau muống, trứng và đồ nếp.
Đặc điểm nhận dạng sẹo lồi
Do sẹo phát triển vượt ra khỏi khu vực vết thương ban đầu, nên sẹo thường có vỏ bọc với bề mặt nhẵn và chuyển từ màu đỏ sang màu nâu. Đặc biệt, tình trạng sẹo này còn gây cảm giác căng tức hoặc ngứa, đôi khi là khó chịu khi chạm vào.
Thông thường, sẹo có hình dạng tròn, bầu dục không đều; một số trường hợp sẹo lan ra thành hình càng cua với các nhánh tỏa ra từ khối sẹo. Ngoài ra, sẹo có thể lớn dần sau vài tuần đến vài tháng kể từ khi vết thương lành và không hoàn toàn biến mất được.
Loại sẹo này thường bị nhầm với sẹo phì đại vì cả hai loại sẹo đều nhô cao hơn so với mặt da, tuy nhiên đều có điểm khác nhau để phân biệt như:
Tiêu chí | Sẹo lồi | Sẹo phì đại |
|---|---|---|
Ranh giới | Lan rộng ra ngoài vết thương | Nằm trong phạm vi vết thương |
Khả năng tự lành | Hiếm khi tự xẹp | Có thể xẹp dần sau một thời gian |
Thời điểm xuất hiện | Có thể sau vài tháng | Thường xuất hiện sớm, trong vài tuần |
Nguy cơ tái phát | Cao | Thấp hơn |
Sẹo lồi là dạng sẹo do mô sẹo tăng sinh quá mức, nhô cao và lan ra ngoài vùng tổn thương ban đầu. Sẹo hình thành do sự kết hợp của nhiều yếu tố như tổn thương da, di truyền, tuổi tác và vị trí vết thương. Bạn cần nhận biết sớm qua hình dạng, độ cứng, màu sắc và cảm giác ngứa, đau để phân biệt sẹo lồi với sẹo thông thường.
Trong bài viết trên, Phòng khám Da liễu Haute - Derma đã cung cấp thông tin giúp bạn hiểu rõ hơn về loại sẹo trên. Hy vọng những thông tin trên sẽ hữu ích cho bạn trong quá trình chăm sóc da.
