Xuất huyết dưới móng (Splinter Hemorrhages)

Xuất huyết dưới móng (Splinter Hemorrhages) — hay còn gọi là xuất huyết dạng dằm — là tình trạng hình thành các vệt xuất huyết nhỏ, mảnh màu đỏ sẫm, nâu hoặc đen, có kích thước dài khoảng 1 - 3 mm chạy dọc theo chiều dọc của đĩa móng. Tổn thương có hình dáng đặc trưng trông giống như một mảnh dằm xơ gỗ đâm dưới móng.

Cơ chế bệnh sinh xuất phát từ cấu trúc giải phẫu độc đáo của giường móng (Nail bed):

• Thượng bì giường móng được cấu tạo bởi các gờ dọc song song (epidermal ridges) ăn khớp với các nhú chân bì bên dưới. Chạy song song trong các gờ dọc này là mạng lưới mao mạch giường móng có hướng đi dọc từ gốc móng ra bờ tự do.
• Khi các mao mạch này bị vỡ, một lượng máu nhỏ thoát ra ngoài mạch (thường chỉ vài giọt micro). Do đĩa móng keratin nằm đè chặt phía trên, khối máu tụ không thể lan rộng ra xung quanh mà bị giam hãm và dàn mỏng theo các rãnh dọc của giường móng, tạo nên hình ảnh dải xuất huyết mảnh dạng "dằm".

Phân Loại Nguyên Nhân

• Vi Chấn Thương Cơ Học Tại Chỗ (Local Microtrauma): Chiếm hơn 90% các trường hợp trên lâm sàng. Thường xuất hiện ở 1 - 2 ngón (đặc biệt là ngón cái và ngón trỏ) do thói quen gõ bàn phím liên tục, chơi các môn thể thao va chạm, đi giày bít mũi quá chật, hoặc người lao động tay chân.
• Bệnh Lý Hệ Thống & Nhiễm Trùng:
  • Viêm nội tâm mạc nhiễm khuẩn (Infective Endocarditis): Các tắc mạch vi mô (septic microemboli) hoặc phức hợp miễn dịch lắng đọng gây viêm vi mạch giường móng.
  • Bệnh lý tự miễn & Viêm mạch (Vasculitis): Lupus ban đỏ hệ thống (SLE), Xơ cứng bì toàn thể, Hội chứng antiphospholipid, Viêm đa khớp dạng thấp.
  • Bệnh da liễu: Vẩy nến móng (do giãn mạch và giòn mao mạch giường móng), Lichen phẳng móng, Viêm da cơ địa.
  • Bệnh lý nội khoa khác: Suy thận mạn, Nhiễm trùng huyết, Bệnh xơ vữa động mạch, hoặc do tác dụng phụ của thuốc (đặc biệt là các thuốc chống tăng sinh mạch, thuốc chế ngự Tyrosine Kinase như Sunitinib, Sorafenib).

Trong quy trình thăm khám móng tại Haute-Derma, xuất huyết dạng dằm không bao giờ được nhìn nhận đơn độc như một tổn thương da liễu thông thường. Bác sĩ luôn đánh giá toàn diện vị trí tổn thương (nằm ở 1/3 xa hay 1/3 gần của móng) và số lượng ngón bị ảnh hưởng. Việc phát hiện sớm các vệt xuất huyết ở 1/3 gần móng xuất hiện đồng thời ở nhiều ngón kết hợp với kỹ thuật Soi mao mạch nếp móng (Nailfold Capillaroscopy) giúp Haute-Derma tầm soát hiệu quả các nguy cơ bệnh lý mạch máu hệ thống hoặc vi mảng tắc mạch tiềm ẩn trước khi chỉ định bất kỳ liệu trình can thiệp chuyên sâu nào.