Ngừng thuốc gây phản ứng là bước quan trọng nhất
Khi nghi ngờ DRESS, bác sĩ cần rà soát các thuốc người bệnh đang sử dụng và xác định những thuốc có khả năng gây phản ứng.
Thuốc nghi ngờ cần được ngừng kịp thời, đồng thời lựa chọn phương án thay thế an toàn nếu người bệnh vẫn cần điều trị bệnh lý ban đầu.
Đây là bước quan trọng nhất trong điều trị DRESS.
Người bệnh không nên tự sử dụng lại thuốc từng gây DRESS, kể cả khi trước đó chỉ xuất hiện triệu chứng nhẹ, vì phản ứng có thể tái diễn nghiêm trọng hơn khi tiếp xúc lại.
DRESS được điều trị bằng những thuốc nào?
Tùy mức độ nghiêm trọng, bác sĩ có thể lựa chọn các phương pháp điều trị khác nhau.
Trường hợp nhẹ
Một số trường hợp DRESS nhẹ có thể được điều trị bằng thuốc corticosteroid bôi ngoài da và theo dõi chặt chẽ.
Tuy nhiên, không phải bệnh nhân nào cũng phù hợp với phương pháp này. Việc lựa chọn cần dựa trên đánh giá mức độ tổn thương da và các cơ quan nội tạng.
Trường hợp có tổn thương cơ quan
Corticosteroid toàn thân là một trong những phương pháp điều trị chính được sử dụng để kiểm soát phản ứng viêm.
Theo bài tổng quan trên New England Journal of Medicine năm 2024, liều prednisone tương đương thường được sử dụng ban đầu là:
0,5–1 mg/kg cân nặng/ngày.
Ví dụ, với người bệnh nặng 60 kg, khoảng liều tương đương được đề cập là 30–60 mg prednisone mỗi ngày.
Đây chỉ là ví dụ minh họa liều thuốc trong tài liệu y khoa, không phải hướng dẫn tự sử dụng thuốc.
Liều thực tế cần được bác sĩ quyết định dựa trên mức độ bệnh, chức năng gan, thận, tim và các bệnh lý đi kèm.
Khi tình trạng phát ban, các chỉ số xét nghiệm và chức năng cơ quan đã cải thiện, corticosteroid thường được giảm liều từ từ trong khoảng 6–12 tuần nhằm hạn chế nguy cơ tái phát.
Ở những trường hợp nặng hoặc không đáp ứng, bác sĩ chuyên khoa có thể cân nhắc corticosteroid liều cao hơn hoặc các thuốc điều hòa miễn dịch khác như cyclosporine và một số thuốc sinh học.
Các phương pháp điều trị này cần được thực hiện và theo dõi tại cơ sở y tế phù hợp.
Vì sao cần theo dõi trong quá trình điều trị?
DRESS có thể ảnh hưởng đến nhiều cơ quan, trong đó gan và thận là những cơ quan thường cần được theo dõi sát.
Người bệnh có thể cần xét nghiệm máu định kỳ để kiểm tra:
- Số lượng bạch cầu ái toan.
- Men gan và bilirubin.
- Chức năng thận.
- Các dấu hiệu tổn thương cơ quan khác nếu có.
Trong thời gian nằm viện, bác sĩ thường đánh giá triệu chứng và xét nghiệm hằng ngày tùy theo mức độ bệnh.
Sau khi xuất viện, người bệnh có thể cần tái khám hằng tuần trong giai đoạn đầu, sau đó điều chỉnh lịch theo diễn tiến hồi phục.
Hết phát ban có nghĩa là đã khỏi bệnh?
Không nhất thiết. DRESS có thể tái phát trong quá trình giảm liều corticosteroid hoặc sau khi những triệu chứng ban đầu đã biến mất.
Một số trường hợp còn xuất hiện tổn thương cơ quan muộn, đặc biệt là viêm cơ tim.
Ngoài ra, các nghiên cứu ghi nhận hơn 10% người sống sót sau DRESS có thể gặp những biến chứng lâu dài, bao gồm rối loạn chức năng cơ quan và các bệnh tự miễn như:
- Viêm tuyến giáp tự miễn.
- Đái tháo đường type 1.
- Bạch biến.
- Rụng tóc từng vùng.
- Lupus ban đỏ hệ thống.
Một số biến chứng có thể xuất hiện nhiều tháng hoặc nhiều năm sau đợt bệnh cấp.
Vì vậy, việc tái khám không chỉ nhằm kiểm tra ban da mà còn giúp phát hiện sớm những vấn đề sức khỏe về lâu dài.
Người từng mắc DRESS cần lưu ý điều gì?
Để hạn chế nguy cơ tái phát và bảo vệ sức khỏe, người bệnh cần:
- Ghi nhớ tên thuốc gây phản ứng và thông báo cho bác sĩ, dược sĩ trong những lần khám hoặc mua thuốc sau.
- Không tự ý sử dụng lại thuốc đã được xác định gây DRESS.
- Không tự ngừng hoặc giảm liều corticosteroid khi chưa có hướng dẫn.
- Tái khám và thực hiện xét nghiệm đúng lịch hẹn.
- Thông báo ngay cho bác sĩ nếu sốt, phát ban hoặc các triệu chứng bất thường xuất hiện trở lại.
Trong một số trường hợp, bác sĩ chuyên khoa Dị ứng–Miễn dịch hoặc Da liễu có thể hỗ trợ đánh giá thuốc gây bệnh và lựa chọn các thuốc thay thế an toàn.
Khi nào cần đến bệnh viện ngay?
Trong quá trình điều trị hoặc sau khi xuất viện, nếu xuất hiện khó thở, đau ngực, ngất, lú lẫn, vàng da rõ, tiểu rất ít hoặc tình trạng sức khỏe xấu đi nhanh chóng, người bệnh cần được đánh giá cấp cứu.
Nếu sốt hoặc phát ban tái xuất hiện, hãy liên hệ bác sĩ điều trị ngay trong ngày, không tự điều chỉnh thuốc tại nhà.
Thông điệp cuối cùng
DRESS là một phản ứng thuốc hiếm gặp nhưng có thể gây hậu quả nghiêm trọng. Phát hiện sớm, ngừng thuốc gây bệnh kịp thời, điều trị đúng và theo dõi lâu dài là những yếu tố quan trọng giúp người bệnh hồi phục và hạn chế biến chứng.
Hết nổi mẩn không đồng nghĩa với việc đã hoàn toàn khỏi DRESS. Đừng bỏ qua lịch tái khám, ngay cả khi bạn cảm thấy khỏe hơn.
